Oficjalnie sezon "zorzowy" można uznać za rozpoczęty! Pierwsze spektakle na islandzkim niebie mamy już za sobą, ale to co najlepsze jest jeszcze bez wątpienia przed nami.

ChciaÅ‚bym możliwie prosto przybliżyć Wam te wyjÄ…tkowe zjawisko. Przedstawić na czym polega sÅ‚ynne "polowanie na zorzÄ™" oraz uprzedzić jakie sÄ… ryzyka i utrudnienia z nim zwiÄ…zane. Przede wszystkim chciaÅ‚bym Was jednak zachÄ™cić do spróbowania, bo kto nie spróbuje, nie napije siÄ™ tego szampana. 

Na zdjęciu autor tekstu w trakcie polowania na zorzę polarną przy słynnym wraku samolotu. Zdjęcia autorstwa Mateusza Skałki w czasie wyprawy fotograficznej.

Z naukowego punktu widzenia zorza polarna jest definiowana jak zjawisko Å›wietlne, które da siÄ™ zaobserwować w górnej atmosferze w pobliżu biegunów magnetycznych naszej piÄ™knej planety. Jest wynikiem wystÄ™powania burz magnetycznych na SÅ‚oÅ„cu, w trakcie których wyrzuca ono ogromne iloÅ›ci czÄ…stek wysokoenergetycznych, a zjawisko to okreÅ›la siÄ™ terminem "wiatr sÅ‚oneczny". Wiatr ten po dotarciu do pola magnetycznego Ziemi wchodzi z nim w reakcjÄ™. Elektrony, które sÄ… skÅ‚adnikami wiatru sÄ… spychane wzdÅ‚uż pola magnetycznego w kierunku biegunów, gdzie zderzajÄ… siÄ™ z czÄ…steczkami tlenu czy azotu. To wÅ‚aÅ›nie ten etap powoduje piÄ™kne rozbÅ‚yski – wzbudzone po zderzeniu czÄ…steczki emitujÄ… Å›wiatÅ‚o (kwanty Å›wiatÅ‚a), po czym wracajÄ… do stanu podstawowego.

To tyle jeÅ›li chodzi o naukowe podejÅ›cie do zagadnienia. Nie z powodu tej (nudnej) definicji zorza od wieków zachwycaÅ‚a, przerażaÅ‚a czy inspirowaÅ‚a "ludzi póÅ‚nocy". To niezwykÅ‚y taniec, spektakl barw, nieopisany ogrom tego zjawiska sprawia, że zorza polarna staÅ‚a siÄ™ w ostatnim czasie gÅ‚ównym "haczykiem" zimowego sezonu turystycznego na Islandii. 

Islandia, ze wzglÄ™du na swoje poÅ‚ożenie, jest krajem, gdzie zjawisko to jest dość czÄ™sto obserwowane. Oprócz Wyspy Ognia i Lodu zorza regularnie "nawiedza" także póÅ‚nocne rejony Norwegii, Finlandii, Kanady, Alaski czy Rosji. Od czasu do czasu zdarza siÄ™, że i nasze media informujÄ… o możliwej obserwacji zorzy nad polskim morzem, czy nawet w Łodzi. Potraktujmy to jednak z przymrużeniem oka i zapomnijmy o wyczekiwaniu przez kolejne pięćdziesiÄ…t lat na ewentualny cud nad BaÅ‚tykiem. Warto wspomnieć, że zjawisko to pojawia siÄ™ także na innych planetach, ale dopóki Virgin Galactic nie rozpocznie oficjalnie komercyjnych lotów w kosmos zapomnijmy proszÄ™ również o tym rozwiÄ…zaniu.

Wróćmy wiÄ™c ponownie na IslandiÄ™. Pomimo tego, że wiatr sÅ‚oneczny wchodzi w reakcje z ziemskim polem magnetycznym przez caÅ‚y rok to nie jest nam niestety dane obserwować te zjawisko codziennie. Jest to oczywiÅ›cie spowodowane zbyt jasnym niebem, które "nawiedza" póÅ‚nocne rejony w miesiÄ…cach wiosenno-letnich. WystÄ™powanie tzw. biaÅ‚ych nocy, pozwalajÄ…cych na eksploracjÄ™ Islandii praktycznie 24 godziny na dobÄ™, caÅ‚kowicie eliminuje jakÄ…kolwiek szansÄ™ na obserwacjÄ™ zjawiska zorzy polarnej. 

No dobrze. Czyli przylatujecie na IslandiÄ™ pomiÄ™dzy późnym wrzeÅ›niem, a kwietniem (jak przedstawia wielu islandzkich touroperatorów) i macie zorzÄ™ "murowanÄ…"? No niestety nie. PoÅ‚Ä…czenie niskich ciÅ›nieÅ„ atmosferycznych wystÄ™pujÄ…cych w okolicy koÅ‚a podbiegunowego i lokalizacji Islandii, którÄ… oblewajÄ… ze wszystkich stron wody Atlantyku oraz zderzenie klimatu chÅ‚odnego z subarktycznym sprawia, że nad tÄ… piÄ™knÄ… wyspÄ… bardzo czÄ™sto obserwujmy wysokie zachmurzenie. Tak wiÄ™c, niestety, nawet jeÅ›li zjawisko jest intensywne czÄ™sto zdarza siÄ™, że chmury najzwyczajniej blokujÄ… nas przed jego obserwacjÄ…. Na szczęście opisane w poprzednich zdaniach czynniki determinujÄ…ce zachmurzenie sÄ… także odpowiedzialne za silne wiatry, które w tym przypadku mogÄ… dziaÅ‚ać na naszÄ… korzyść i przegonić barierÄ™ chmur. 

Zorza upolowana w rejonie Grundarfjordur w czasie wyprawy zimowej z fotografem Kamilem Bilińskim.

Rada numer jeden. Jeżeli za wszelkÄ… cenÄ™ nastawiacie siÄ™ na zorzÄ™ polarnÄ… to przede wszystkim bÄ…dźcie elastyczni. Nie narzucajcie sobie konkretnej trasy z punktu A do punktu B, bo być może akurat dojeżdżajÄ…c do punktu B okaże siÄ™, że to wÅ‚aÅ›nie w punkcie A tej nocy szaleje zorza polarna. Szukajcie okienek pogodowych, analizujcie mapÄ™ zachmurzenia oraz aktywność sÅ‚onecznÄ… z dnia na dzieÅ„.

Rada numer dwa. Jeżeli jest to Wasza pierwsza wizyta na Islandii to nie uzależniajcie udanego wyjazdu na tej niezwykÅ‚ej wyspie od tego czy zobaczycie akurat zorzÄ™ polarnÄ…. Zwiedzajcie, eksplorujcie, róbcie przepiÄ™kne zdjÄ™cia. Korzystajcie z niższych cen w sezonie zimowych, spacerujcie po niezatÅ‚oczonych uliczkach i cieszcie siÄ™ tym, gdzie jesteÅ›cie. BÄ…dźcie oczywiÅ›cie czujni, bo może akurat tej nocy, w miejscu, gdzie jesteÅ›cie wystÄ…pi zorza polarna. 

PamiÄ™tajcie, że nawet jeÅ›li wszystko skÅ‚ada siÄ™ idealnie w caÅ‚ość, prognozy mówiÄ… o wysokiej aktywnoÅ›ci SÅ‚oÅ„ca, a na niebie nie dostrzegacie najmniejszej chmurki to wcale nie oznacza, że zaraz po zachodzie bÄ™dziecie mogli delektować siÄ™ cudownym taÅ„cem Å›wiatÅ‚a aż do ponownego wschodu. Niestety. Zorza w tej kwestii bywa podÅ‚a. OczywiÅ›cie zdarzajÄ… siÄ™ "koncerty" trwajÄ…ce godzinami. ZdarzajÄ… siÄ™ kilku, kilkunastominutowe wystÄ™py, które zdecydowanie lepiej zÅ‚apie dobrze skonfigurowany aparat fotograficzny niż ludzkie oko. Bywa także, że choćby siÄ™ czÅ‚owiek dwoiÅ‚ i troiÅ‚ to poza zmarzniÄ™tymi palcami przytwierdzonymi do spustu kamery nie doÅ›wiadczy niczego. Gdy pojawia siÄ™ szansa na wystÄ…pienie zorzy należy nastawić siÄ™ na nocne czuwanie lub na pÅ‚ytki sen, z którego wybudzi nas okrzyk najtrwalszych poszukiwaczy zorzy polarnej. Zorza ma w zwyczaju pojawiać siÄ™ nagle i bez ostrzeżenia i w ten sam sposób znikać. BÄ…dźcie na niÄ… w gotowoÅ›ci.

Na niebie pojawia siÄ™ wreszcie upragniona zorza polarna. Czego siÄ™ spodziewać? I tutaj należy zachować wstrzemięźliwość w swoich oczekiwaniach. Ludzkie oko, w stosunku do możliwoÅ›ci jakoÅ›ciowych aparatów jest dość "upoÅ›ledzone" i zazwyczaj mamy przyjemność dostrzec tylko (i aż) zielone, taÅ„czÄ…ce smugi na niebie. To wÅ‚aÅ›nie ruch zorzy tworzy jej niezwykÅ‚ość, to ten ruch sprawia, że czÅ‚owiek czuje siÄ™ zarówno nadmiernie podekscytowany, jak i jakoÅ› niewygodnie przytÅ‚oczony. I tu pojawia siÄ™ rada numer trzy - nie przegapcie tego ruchu. Nie patrzcie tylko w aparat, nie stresujcie siÄ™ zÅ‚Ä… konfiguracjÄ… ustawieÅ„ i nie krzyczcie na Waszych kompanów: "PoruszyÅ‚eÅ› siÄ™!". Weźcie gÅ‚Ä™boki wdech, dajcie sobie chwilÄ™ na medytacjÄ™, a jak już zrozumiecie, że nic z tego nie rozumiecie, spróbujcie zrobić Wasze wymarzone zdjÄ™cie. Należy wspomnieć także, że zorza przybiera również kolor czerwonawy, żóÅ‚tawy czy niebieskawy - jeżeli na to trafiliÅ›cie to bez wÄ…tpienia zaliczacie siÄ™ do grona Szczęściarzy. 

Nie pozostaje mi nic innego jak życzyć Wam udanego polowania. 

Zapraszam serdecznie na www.niceland.pl, gdzie oprócz oferty wyjazdowej, dzielÄ™ siÄ™ także swoimi spostrzeżeniami. ZajmujÄ™ siÄ™ organizacjÄ… wypraw, tworzeniem Programów Szytych na MiarÄ™, a także pilotowaniem wyjazdów na IslandiÄ™! Od kilku lat intensywnie eksplorujÄ™ tÄ… magicznÄ… wyspÄ™ - mam już za sobÄ… kilkudniowe trekkingi, loty paralotniÄ…, poszukiwania zorzy polarnej, wyprawy do islandzkiego Interioru, wejÅ›cia do jaskiÅ„ lodowych, eksploracjÄ™ lawowych grot, spotkania z maskonurami i lisami polarnymi, a także wspaniaÅ‚y, kilkugodzinny lot Å›migÅ‚owcem nad KrainÄ… Ognia i Lodu. 

 

 

Skontaktuj się z Damian