Zorza polarna nad Parkiem Narodowym Thingvellir.

Jak wygląda Boże Narodzenie na Islandii? Jak Islandczycy świętują Boże Narodzenie? Dlaczego Islandia posiada 13 Mikołajów? Jakie jest tradycyjne świąteczne jedzenie na Islandii? Czy warto spędzić wczasy na Islandii właśnie w tej części roku?



Coraz więcej osób wybiera święta Bożego Narodzenia na Islandii - a jeszcze więcej ludzi przyjeżdża do kraju na Sylwestra. Czego można się spodziewać po przyjeździe na Islandię w grudniu?

Co sprawia, że Święta Bożego Narodzenia na Islandii są wyjątkowe?

  • Święta na Islandii trwają 26 dni

  • Islandia ma 13 Mikołajów

  • Z dużym prawdopodobieństwem spędzisz białe święta na Islandii

  • Zorza polarna bardzo często pojawia się w tym okresie

  • W okolicach świąt Bożego Narodzenia można odwiedzić jaskinie lodowe, wędrować po lodowcu lub jeździć na skuterach śnieżnych

  • Islandzkie świąteczne jedzenie jest pyszne

  • W Sylwestra cały Reykjavík staje się jednym wielkim pokazem sztucznych ogni przez kilka godzin

Grudzień to najciemniejsza pora roku na Islandii. Jednak ciemne dni są oświetlone niezliczoną ilością lampek choinkowych, którym często towarzyszy piękny śnieg. W pogodne noce można nawet zobaczyć zorzę polarną, która tańczy na niebie pojawiając się w różnych kolorach. Dlatego jest to fascynująca pora roku, w której zimowa natura ożywa.

Grudzień w Reykjaviku.Zdjęcie: Vilhelm Gunnarsson

Istnieje spora szansa, że możesz doświadczyć białych świąt na Islandii, chociaż nie jest to zagwarantowane (zwłaszcza jeśli spędzasz Boże Narodzenie w Reykjaviku). Jednak w 2015 r. odnotowano rekordowe opady śniegu na początku grudnia właśnie w stolicy - spadła warstwa śniegu o grubości 42 cm! Im dalej na północ, czy wybierając wieś, bardziej prawdopodobne jest, że będziesz mieć białe święta.



Święta Bożego Narodzenia na Islandii trwają 26 dni, od 11 grudnia do 6 stycznia, a kraj posiada 13 Mikołajów. Okres świąteczny rozpoczyna się, gdy pierwszy w nich przychodzi do miasta (13 dni przed Wigilią) i kończy się, gdy ostatni opuszcza miasto (dwunasta noc).

Reykjavík, podobnie jak inne miasta w całym kraju, jest oświetlony nieskończoną ilością lampek bożonarodzeniowych i świateł adwentowych, a ludzie zaczynają dekorować domy już w październiku, aby doświetlić ciemne dni.

Zima w Reykjaviku, ośnieżone drzewa w parku.

Wokół miasta znajdują się jarmarki bożonarodzeniowe, lodowiska, organizowane są koncerty i świąteczne bufety, w których można skosztować pysznych, islandzkich, świątecznych potraw.

Co robić podczas świąt Bożego Narodzenia na Islandii?

Jezioro w Reykjaviku, zima na Islandii.

Po pierwsze, jeśli przyjeżdżasz do Islandii podczas świąt Bożego Narodzenia lub na Sylwestra, polecamy rezerwację stolika w restauracji z maksymalnym wyprzedzeniem. Pamiętaj również, że tylko kilka restauracji jest otwartych w okresie świątecznym i będą w pełni zarezerwowane! Godziny otwarcia będą aktualizowane w listopadzie i grudniu.

Chociaż nie ma wielu konkretnych świątecznych wycieczek, spośród których można wybierać, sezon bożonarodzeniowy wciąż oferuje mnóstwo atrakcji zimowych.

Aby nabrać świątecznego ducha, dołącz do wycieczki, która jest dostępna od połowy listopada do stycznia - w jej trakcie dowiesz się o islandzkich Mikołajach i posłuchasz muzyki na żywo w islandzkim domu.

Opcją jest także ta 3-dniowa wycieczka po południowym wybrzeżu oraz 5-dniowy pakiet zimowy - obie idealnie nadają się na zwiedzanie Islandii w wolnym czasie oraz obejmują wędrówki po lodowcu lub eksplorowanie jaskini lodowej. A jeśli masz mniej czasu, możesz również odwiedzić jaskinię lodową podczas tej 2-dniowej wycieczki po południowym wybrzeżu.

Wykorzystaj jak najlepiej czas na Islandii i poznaj nie tylko południowe wybrzeże i jaskinię lodową, Złoty Krąg i Reykjavík, ale także skieruj się na półwysep Snæfellsnes. To właśnie tam można podziwiać piękną górę Kirkjufell, malownicze wodospady oraz lodowiec Snæfellsjökull - wszystko to podczas naszych 7-dniowych wakacji zimą na Islandii.

Gdzie się zatrzymać na Islandii podczas świąt Bożego Narodzenia?

Domek letniskowy do wynajęcia na Islandii.Zdjęcie: bungalo.com

Aby spędzić idealny, świąteczny urlop na Islandii, w otoczeniu zimowych krajobrazów, wybierz najlepsze bożonarodzeniowe jedzenie z lokalnego sklepu spożywczego i zarezerwuj domek letniskowy na stronie Bungalo.com. To najlepsza opcja na romantyczny wypad lub gdy chcesz spędzić trochę czasu z rodziną. Możesz wybierać spośród wielu małych i dużych chatek dostępnych w całym kraju. W końcu nie ma nic lepszego od wieczora przy kominku, bądź w jacuzzi, gdy nad głową tańczy zorza polarna.



Jeżeli jednak wolisz święta w mieście - Reykjaviku lub Akureyri, obie lokalizacje mają do wyboru różne rodzaje zakwaterowania.

Święta Bożego Narodzenia w Reykjaviku

Jazda na łyżwach po zamarzniętym jeziorze w Reykjaviku.Zdjęcie: Grownuptravelguide.com

Jeśli spędzasz Święta Bożego Narodzenia w Reykjaviku, koniecznie udaj się na koncerty świąteczne, z których wiele to anielsko brzmiące chóry lub jedni z najbardziej lubianych przez Islandczyków muzyków.

Jazda na łyżwach jest czasami możliwa po zamarzniętym stawie Tjörnin, ale nawet jeśli temperatura jest niekorzystna, lodowisko powstaje w centrum miasta na placu Ingólfstorg - tuż przy świątecznym jarmarku bożonarodzeniowym.

Przespaceruj się ulicami centrum miasta, podziwiaj dekoracje, zobacz stolicę ze szczytu wieży kościoła Hallgrímskirkja, zrób świąteczne zakupy lub rusz na rejs oglądania wielorybów!

Muzeum Arbaejarsafn w Reykjaviku.Zdjęcie: Vilhelm Gunnarsson

Możesz też odwiedzić Árbæjarsafn Open Air Folk Museum, aby zapoznać się z tradycją Bożego Narodzenia na Islandii. Mają specjalny harmonogram podczas świąt - goście mogą robić świece, smakować tradycyjne islandzkie smakołyki i ogrzewać się gorącą filiżanką czekolady.

Mówiąc o gorącej czekoladzie, Reykjavík jest pełen przytulnych kafejek, w których można usiąść z filiżanką kawy lub dobrym piwem i zagrać w gry planszowe lub posłuchać muzyki na żywo.

Yuletide w Islandii

Święta w języku islandzkim to „jól” - słowo, które jest bardziej podobne do słowa „yule” niż „Boże Narodzenie”. Jól obchodzono na długo przed tym, jak naród stał się chrześcijański, ponieważ najkrótszy dzień w roku przypada na 21 grudnia. W czasach pogańskich ludzie świętowali fakt, że dni zaczynają się wydłużać - dlatego nazwali to świętem światła.

Wraz z chrześcijaństwem „święto światła” stało się związane z Jezusem, a niektóre nowe zwyczaje zostały przejęte. Na islandzkie święta Bożego Narodzenia wpływ miały także duńskie i amerykańskie zwyczaje, zwłaszcza jeśli chodzi o jedzenie. Wiele osób korzysta z duńskich ozdób i lubi jeść „Ris a l'amande”, a jednym z najbardziej „tradycyjnych” islandzkich świątecznych posiłków jest pieczona wieprzowa glazurowana Coca Colą i sosem Coca Cola!

Amerykański gruby Święty Mikołaj ubrany na czerwono pojawił się kilka lat temu, oprócz 13 dość chudych islandzkich trolli - Mikołajów, którzy schodzą do miasta co roku, od wieków.

Naród islandzki jest głównie luterański, choć oczywiście na wyspie znajduje się wielu ateistów czy wyznawców innych religii - również tej pogańskiej, w której ludzie czczą starych nordyckich bogów. Islandczycy świętują Boże Narodzenie na różne sposoby - ale „oficjalne” święto Bożego Narodzenia odbywa się dokładnie o 18:00 w Wigilię, 24 grudnia.

Tego dnia większość Islandczyków świętuje Boże Narodzenie imponującą, kilkudaniową kolacją, w towarzystwie rodziny. Po obiedzie ludzie otwierają prezenty.

Po otwarciu prezentów niektórzy udają się na mszę o północy, gdzie spotykają się z sąsiadami i przyjaciółmi, inni zostają w domu korzystając z upominków.

W dawnych czasach ludzie zazwyczaj dawali sobie świece i karty do gry jako prezenty świąteczne - ale dzisiaj jest prawie pewne, że Islandczycy otrzymają przynajmniej jedną książkę, ponieważ ten naród ma na ich punkcie obsesję! Zwłaszcza podczas świąt Bożego Narodzenia!

Islandzkie ozdoby choinkowe.Zdjęcie: WhatsOn

Sam dzień Bożego Narodzenia spędza się z rodziną odpoczywając, jedząc dobre jedzenie, grając w gry, oglądając filmy lub chodząc na wielkie, rodzinne spotkania. Następny dzień jest podobny, za wyjątkiem osób, które mają tendencję do wychodzenia w nocy, ponieważ puby są otwarte do późna.

Tradycje świąteczne i świąteczne jedzenie na Islandii

Tradycyjne bożonarodzeniowe przysmaki na Islandii.Zdjęcie: Dísukökur

Islandczycy uwielbiają sezon świąteczny i na wyspie znajduje się wiele różnych zwyczajów! Znaczna część związana jest z jedzeniem. Najbardziej „prestiżową” słodką ucztą jest „Sara” - jej wykonanie wymaga sporo wysiłku. Ten migdałowy makaronik, herbatniki na bazie czekolady, krem czekoladowy i czekoladowe miseczki nazwano od imienia Sarah Bernhardt - słynnej francuskiej aktorki. Te ciasteczka są jednak duńskie, ponieważ zostały stworzone w 1911 r. przez duńskiego cukiernika Johannesa Steena, aby uczcić pamięć Sarah, gdy przybyła do Danii z okazji publikacji swoich wspomnień w języku duńskim. Najważniejsze jest to, że są absolutnie pyszne, a najlepiej smakują lekko zamrożone.

Słodyczne bożonarodzeniowe na Islandii.Zdjęcie: Árni Sæberg

Znajdziesz wiele innych smakołyków w piekarniach, sklepach i domach. Ludzie robią też piernikowe ciasteczka, czekoladowe ciasteczka, lukrecję i rozmaite wyroby cukiernicze różniące się w zależności od domu oraz tego ile wysiłku wkłada się w pieczenie. Niektórzy mieszkańcy zaczynają wypiekać wiele ciasteczek na początku grudnia, a nawet wcześniej. Inni po prostu kupują je w sklepach.

Większość ludzi uważa, że sezon świąteczny rozpoczyna się na cztery niedziele przed Wigilią - pierwszego dnia adwentu. Zwykle robi się stroiki z gałęzi jodłowych, liści, jagód i szyszek sosnowych (lub wszystkiego, co może się nadawać - nie ma w tej materii żadnych zasad), a następnie umieszcza się w nich 4 świece. W pierwszą niedzielę Adwentu zapalasz pierwszą świecę, w drugą niedzielę zapalasz pierwszą i drugą świecę i tak dalej, aby skończyć z 4 świecami o różnej wielkości.

Tradycyjny islandzki chlebek bożonarodzeniowy.Zdjęcie: ten blog

Inną tradycją jest wycinanie wzorów w cienkim chlebie zwanym „laufabrauð” lub „chlebem liściastym”. Wzory mogą być podobne do liści, stąd nazwa. Ciasto tego chleba jest wyjątkowo cienkie i okrągłe, przypominające naleśniki. Gdy chleb został wycięty w piękny wzór, jest następnie smażony i podawany z masłem. Tekstura chleba jest podobna do chrupiącego poppadomu po usmażeniu, chociaż smak jest zdecydowanie inny.

Kiedy Islandczycy mówią o „Bożym Narodzeniu”, zazwyczaj odnoszą się do 24 grudnia. Nazwa tego dnia brzmi „Aðfangadagur” w języku islandzkim. 25 grudnia to Boże Narodzenie lub „Jóladagur”, a 26 to „drugi (dzień) Bożego Narodzenia” lub „Annar í Jólum”. 23 grudnia nosi nazwę „Þorláksmessa”.

Na Þorláksmessa sklepy są otwarte do późna, zwykle do 22:00 lub nawet do północy. Puby są otwarte do 1:00 w nocy (jak zwykle), a ludzie lubią ubierać się w ładne stroje i iść do centrum, by imprezować. Niektórzy kupują prezenty w ostatniej chwili, wiele osób po prostu jedzie do centrum miasta, aby zobaczyć się ze znajomymi i samemu pokazać - jeśli jesteś miejscowym, musisz spędzić większość wieczoru witając przyjaciół i być może zatrzymując się w pubie lub kawiarni na kufel piwa lub filiżankę gorącej czekolady.

Wyprawa do centrum to tradycja, której niektórzy oczekują najbardziej - ja nie jestem wyjątkiem.

Przed ruszeniem w miasto, w dzień Þorláksmessa wiele osób ma ryby na obiad, szczególnie płaszczki. Smród Skaty jest niezwykle silny - więc będziesz wiedzieć, kiedy ktoś w domu ma właśnie ten przysmak. Smak jest zupełnie inny od zapachu - a przynajmniej tak słyszałam - nigdy osobiście jej nie próbowałam, ponieważ moja matka jej nie lubi i nie chce, żeby cały dom  pachniał płaszczką!

Świąteczny obiad na Islandii

Tradycyjny bożonarodzeniowy obiad na Islandii.

Wspomniałam już o kilku tradycyjnych potrawach na Islandii, takich jak słodycze, laufabrauð, Skata i duński Ris a l'amande (pudding ryżowy) - ale jest jeszcze wiele innych opcji do wyboru!

W Wigilię, Boże Narodzenie i na Sylwestra przygotowuje się kilka dań, które są uważane za potrawy świąteczne. „Hangikjöt” jest najczęstszą z nich. To wędzona jagnięcina, która jest dość słona i ma bardzo silny smak. Może być podawana zarówno na ciepło, jak i na zimno. Zazwyczaj towarzyszy jej laufabrauð, biały sos ziemniaczany o nazwie „uppstúfur”, groszek, czerwona kapusta i świąteczny (bezalkoholowy) napój nazywany po prostu Christmas Ale (jólaöl) - jest mieszkanką pomarańczowego napoju gazowanego o nazwie Appelsín oraz słodu.

Tradycyjny bożonarodzeniowy obiad na Islandii.Zdjęcie: DV

„Hamborgarhryggur” to kolejna popularna potrawa (pieczeń wieprzowa). Sól w mięsie przełamuje słodka glazura i słodki sos z Coca Coli. Podaje się go także z ziemniakami karmelizowanymi, marynowaną czerwoną cebulą i warzywami. Moja rodzina zwykle serwuje wraz z nią sałatkę Waldorf.

Popularne są również renifery i pardwy. Renifery mieszkają tylko na wschodzie Islandii, ale pardwy - lub „rjúpa” w języku islandzkim - można znaleźć w całym kraju. Każdego roku strzela się tylko do określonej liczby pardw, a dla niektórych ludzi Boże Narodzenie nie istnieje, dopóki nie otrzymają z nich dania.

To najpopularniejsze potrawy, poza nimi jest również indyk, najlepsze kawałki wołowiny, gęsi i luksusowe owoce morza, takie jak langustynki (islandzki homar) lub łosoś. Zupa z owoców morza lub zupa homarowa jest również popularna jako przystawka lub nawet jako danie główne.

Jeśli wybierzesz się na świąteczny bufet spędzając zimowe wakacje na Islandii, możesz spróbować hangikjöt, gravlax, laufabrauð, flatkökur (płaski chleb) i różnych rodzajów śledzia.

Trzynastu islandzkich Mikołajów

13 islandzkich Mikołajów.Zdjęcie: Hugleikur Dagsson

Islandzcy Mikołajowie lub Yule Lads, jak często się ich nazywa („jólasveinar” w języku islandzkim), mają w sumie 13 imion i wszystkie zostały nadane na podstawie ich cech. Żyją w górach wraz z rodzicami - trollami Grýlą i Leppalúði oraz ich dużym, czarnym kotem, zwanym po prostu “bożonarodzeniowym kotem” („jólakötturinn”).

Grýla jest matką, a przy okazji paskudnym trollem. Najbardziej lubi jeść niegrzeczne dzieci, które gotuje w dużym garnku. Biorąc pod uwagę jej posturę zdaje się, że co roku zjada garstkę nieszczęśników.

Leppalúði to ojciec. Nie jest zbyt chętny do jedzenia dzieci i w rzeczywistości to dość bezużyteczny facet. Jest chudym trollem i zasadniczo robi to, co każe mu Grýla, więc często wybiera niegrzeczne dzieciaki, które wkłada do garnka.

Świąteczny kot uwielbia smak ludzi, bez względu na to, czy byli niegrzeczni, czy nie. Jednak jedynymi ludźmi, których kot może jeść każdego roku, są ci, którzy nie otrzymali nowego ubrania przed świętami Bożego Narodzenia. Więc jeśli nie chcesz, aby Twoja ukochana osoba została zjedzona przez gigantycznego kota trolla na Islandii, lepiej daj jej przynajmniej jedną parę skarpet!

Tutaj możesz posłuchać najsłynniejszej islandzkiej piosenkarki Björk, która śpiewa o islandzkim świątecznym kocie. Przeczytaj również tłumaczenie tekstu z islandzkiego na angielski.

Grýla i Leppalúði mają 13 dzieci, samych mężczyzn, czyli islandzkich Mikołajów. Każdy z nich jest trochę niegrzeczny, choć w ostatnich latach się poprawili i zaczęli zostawiać prezenty dla dzieci w butach, o ile co noc stawiają je na oknie. Jeśli źle się zachowujesz, dostaniesz zgniłe ziemniaki.

13 Mikołajów w grudniu schodzi z gór do islandzkich miast.

13 dni przed Wigilią (w nocy 11 grudnia) przychodzi pierwszy Mikołaj do miasta - Stekkjastaur. Ma drewnianą nogę i lubi straszyć owce farmerów. Później, codziennie, pojawiają się jego bracia. Po 24 grudnia trolle wracają do domu, jeden po drugim, aż oficjalnie skończy się okres świąteczny. Tego dnia zwyczajowo pali się ogniska w całym kraju, a wiele osób zużywa resztki sylwestrowych fajerwerków.

Chcesz dowiedzieć się czegoś więcej o Bożym Narodzeniu na Islandii? Jeśli tak, daj nam znać w komentarzach!

Wesołych Świąt i szczęśliwego Nowego Roku - Gleðileg jól og farsælt komandi ár! :)