Czy marzyłeś kiedyś o zwiedzaniu naturalnej jaskini lodowej na Islandii, znajdującej się w obrębie prawdziwego lodowca? Czym dokładnie jest jaskinia lodowa? Gdzie można ją odszukać? Dlaczego jaskinie lodowe są niebieskie i kiedy można je zwiedzać na Islandii? Wszystko, co musisz wiedzieć o jaskiniach lodowych i lodowcowych Islandii, znajdziesz tutaj.


Co trzeba wiedzieć o jaskiniach lodowych na Islandii

  • Jaskinie lodowe i jaskinie lodowcowe to nie to samo

  • Islandzkie, niebieskie jaskinie lodowcowe są dostępne od listopada do marca

  • Nie wszystkie jaskinie lodowcowe są niebieskie

  • Nigdy nie wchodź do naturalnej jaskini lodowcowej bez przewodnika, ponieważ są one bardzo niebezpieczne

  • Naturalne jaskinie lodowe ciągle się zmieniają, więc codziennie mogą wyglądać inaczej

  • Jaskinie lodowe mogą być białe, niebieskie, a nawet czarne

  • Dostępność jaskiń lodowcowych najbardziej zależy od pogody

  • Jeżeli wycieczka do jaskini lodowej zostanie odwołana, otrzymasz pełny zwrot kosztów


Jaskinia lodowcowa na Islandii

Islandia jest krajem, w którym znajduje się wiele lodowców wypełniających krajobraz  ekscytującymi lodowymi formami terenu, takimi jak wysokie klify, lodowe szczeliny, równiny pokryte śniegiem, lodowcowe laguny i naturalne jaskinie lodowcowe. Oczywiście nie wszystkie jaskinie są takie same.

Na Islandii okres zimowy, czyli od początku listopada do końca marca, to sezon naturalnych jaskiń lodowych, z wyjątkiem jednej, która jest dostępna przez cały rok. Dodatkowo, przez 12 miesięcy istnieje także możliwość zobaczenia kilku jaskiń lodowych (nie lodowcowych) – chociaż nie są one tak imponujące, jak niebieskie jaskinie w lodowcu Vatnajokull.


Tutaj znajdziesz zimowe wycieczki objazdowe po Islandii

A tutaj najlepsze wycieczki do jaskini lodowej na Islandii


Jaka jest różnica pomiędzy jaskiniami lodowymi a jaskiniami lodowcowymi?

Wnętrze jaskini lodowcowej na Islandii

Kiedy większość ludzi myśli o jaskini lodowej, wyobrażają sobie jaskinię lodowcową, taką jak na powyższym zdjęciu.

Natomiast jaskinia lodowa to właściwie dowolny rodzaj naturalnej jaskini, w której przez cały rok znajduje się pewna ilość lodu - na dodatek nie musi być całkowicie utworzona z tego budulca. Jaskinia, która jest całkowicie utworzona w bloku lodu, na przykład w lodowcu, jest jaskinią lodowcową. Te dwa terminy często są mylone, a ludzie mówiąc o jaskiniach lodowych mają na myśli jaskinie lodowcowe.

Jaskinie lodowcowe na ogół są niewiarygodnie niebieskie. A choć w jaskiniach lodowych też można zobaczyć trochę niebieskiego koloru zmieszanego z kolorami samej jaskini, to może być ona również czarna, czerwonawa lub miedziana.

Jaskinia Lofthellir na półnowcy Islandii

Zdjęcie z lodowej jaskini Lofthellir

Zanim zarezerwujesz wycieczkę do jaskini lodowej, przeczytaj jej opis i obejrzyj załączone zdjęcia, aby dokładnie wiedzieć czego się spodziewać. Większość wycieczek po jaskiniach lodowych na Islandii, ale nie wszystkie, odnosi się do jaskiń lodowcowych znajdujących się w lodowcu Vatnajokull niedaleko laguny lodowcowej Jökulsárlón.

Wejście do jaskini Lofthellir

Na Islandii znajdziemy zarówno jaskinie lodowe, które przez cały rok wypełnione są wspaniałymi lodowymi rzeźbami i są dostępne dla zwiedzających w okresie letnim (od maja do października), jak na przykład jaskinia lawowa Lofthellir, oraz naturalne jaskinie lodowcowe, do których można wejść tylko w okresie zimowym.

Istnieją również miejsca, w których tymczasowo możemy spotkać rzeźby z lodu, jak na przykład jaskinia lawowa Víðgelmir. Będąc na Islandii znajdziecie też wycieczki do wykutego ludzką ręką tunelu w lodowcu Langjökull, który można zwiedzać przez cały rok.


Zobacz niesamowite lodowe formacje w jaskini Lofthellir


Czym jest lodowiec?

Lodowiec na Islandii, fot. Iurie

Islandia jest miejscem, w którym możemy obserwować wiele lodowców. Największym z nich, jest Vatnajökull znajdujący się w południowo-wschodniej i wschodniej części kraju.

Lodowce powstają z bardzo gęstego śniegu, który nie topnieje w okresie letnim. Fragmenty lodowców mogą jednak topnieć, przez co sam lodowiec może się kurczyć lub odwrotnie -  zwiększać swoją objętość. Jeżeli lód całkowicie się roztopi, to lodowiec przestaje istnieć i staje się tylko “zwykłą” górą.

Zachód słońca nad laguną lodowcową

Lodowce mogą znajdować się tylko na lądzie. Bloki lodu w morzu lub w wodzie zwane są górami lodowymi lub lądolodem. Lodowcowe laguny często znajdują się z przodu postępującego lodowca, jak na przykład słynna laguna Jökulsárlón.

Zachwycająca zorza polarna na Islandii, laguna Jokulsarlon

Kolejną cechą lodowca jest to, że stale się porusza. Jego własny ciężar sprawia, że się przemieszcza i odkształca, tworząc szczeliny, marmity i seraki. Wielokrotnie pod lodowcem, lub przez niego, przepływają rzeki, które kształtują lód.

Często mówi się, że lodowce postępują, ponieważ powoli przemieszczają się przez otaczający je obszar. Podczas tego ruchu z zasady pchają piasek i skały co powoduje, że ich obwód pokryty jest czarnym osadem.

Z powodu stałego ruchu lodowce, a także jaskinie lodowcowe, codziennie się zmieniają. Nie ma więc gwarancji, że ponownie zobaczysz dokładnie taki sam widok, jaki uchwyciłeś na swojej fotografii.

Należy pamiętać, że lodowce i jaskinie lodowcowe są niezwykle niebezpieczne. Nigdy nie próbuj samodzielnie wędrować po lodowcu lub szukać jaskini lodowcowej.

Na szczycie islandzkiego lodowca

Lodowce są pełne pęknięć, których niewprawne oko może nie dostrzec - ludzie łatwo mogą spaść kilkadziesiąt lub nawet setki metrów w lodowcową szczelinę. Lodowe stropy jaskini lodowcowej mogą pęknąć i zawalić się jeśli temperatura wzrośnie powyżej zera stopni i uwięzić ludzi pod dużą masą lodu. Lodowe jaskinie stają się jeszcze bardziej niebezpieczne i niestabilne podczas i po opadach deszczu.

Ale tak właśnie wygląda droga prowadząca do jaskiń lodowcowych. Stanowi ona największe zagrożenie. Ostatnie 600-700 metrów przed jaskinią koniecznie trzeba przejechać po drogach z czarnego żwiru i piasku, które wyglądają na solidny grunt, chociaż faktycznie są one na szczycie tego, co jest określane jako „martwy lód”.

Martwy lód pojawia się, gdy lodowiec przestaje się poruszać i zaczyna topnieć w miejscu. I właśnie pod martwym lodem może płynąć rzeka, a jeśli podróżnicy nie będą postępować uważnie, ich samochody mogą przebić się przez niego i spaść.

Ponadto podczas wędrówek po lodowcu lub zwiedzania lodowcowej jaskini, absolutnie konieczne jest posiadanie odpowiedniego sprzętu, takiego jak kaski, czekany i raki. Dlatego powinno się eksplorować jaskinie lodowcowe tylko podczas wycieczki z wyszkolonym przewodnikiem.


Tutaj przeczytasz więcej o islandzkich lodowcach


Dlaczego lód w lodowcach jest niebieski?

Niebieska jaskinia lodowa na Islandii

Jaskinie lodowcowe słyną ze swojego intensywnego, elektryzująco niebieskiego koloru, ale pamiętaj, że nie wszystkie takie są.

Lód na lodowcach jest dużo grubszy i gęstszy od zwykłego lodu, na przykład od takiego, który znajduje się w twojej zamrażarce lub od sopli zwisających z dachu twojego domu. Lód jest tak gruby, gęsty i stary, że absorbuje całe spektrum kolorów z wyjątkiem koloru niebieskiego, tak więc jest to kolor, który widzimy.

Lód, który jest całkowicie pozbawiony białych pęcherzyków powietrza, zdaje się być najbardziej niebieski. Małe pęcherzyki powietrza odbijają i rozpraszają światło widzialne, więc gdy nie ma pęcherzyków, światło może przedostać się dalej do lodu i traci więcej czerwonego koloru.

Zdjęcie zrobione w trakcie wycieczki do jaskini lodowej

Jednak jaskinie mogą być białe, turkusowe, szare, brązowe lub nawet czarne. Podobnie jak woda ma wiele różnych kolorów w zależności od światła dziennego i jego głębi, tak samo jest z lodem w lodowcach.

Niektóre jaskinie lodowcowe mają wejścia pokryte śniegiem lub stale są w cieniu, więc światło słoneczne nie dociera do wnętrza lodowca. Wtedy lód będzie ciemniejszy lub nawet czarny. Świeży lub nowo zamarznięty śnieg na powierzchni sprawi, że lód będzie biały, ale może on też zawierać dużo piasku, żwiru i kamieni, które stworzą ciemne wzory.

Lodowce ryją ziemię, gdy postępują naprzód, a ponieważ na Islandii wiele z nich leży na szczytach wulkanicznych kraterów, często w ich lodzie znajduje się dużo czarnego wulkanicznego pyłu.

Porównanie jaskiń na Islandii

Jaskinia lodowa w lodowcu Vatnajokull

Na Islandii najbardziej imponującymi jaskiniami są jaskinie lodowcowe. Naturalnie formują się latem, kiedy woda z roztopów rzeźbi długie tunele pod grubymi warstwami lodu.

Ponieważ są to naturalne jaskinie, które każdego lata topnieją i niszczeją, co roku też występują w innych miejscach, są różnej wielkości i o różnych kształtach. W jednym roku można odkryć kilka dostępnych jaskiń, a w innym - żadnej.

Jaskinie lodowcowe codziennie zmieniają wielkość i kształt, a zatem każda wizyta jest wyjątkowa. Zdjęcie powyżej i poniżej przedstawia tą samą jaskinię uchwyconą z podobnej perspektywy, dzięki czemu można zobaczyć różnicę jaka zachodzi w środku pomiędzy dniami lub tygodniami.

Błękitny lód w jaskini na Islandii, Vatnajokull

Nagłe, intensywne ochłodzenie może spowodować, że jaskinia stanie się mocniejsza. Zimno może zamrozić krople spadające z sufitu, co w rezultacie tworzy imponujące sople. Może również sprawić, że jaskinia będzie ciaśniejsza i trudniej dostępna. Pogoda na Islandii jest bardzo zmienna, więc każdego dnia, a nawet co godzinę, może być zupełnie inna.

Kilka dni łagodnej pogody w zimie może uszkodzić większy obszar jaskini - może uczynić ją większą, zrobić “dziurę w suficie”, skąpać jaskinię w słońcu lub śniegu lub spowodować jej zawalenie.

Wycieczka do jaskini lodowcowej jest odwoływana tylko po to, aby zapewnić ci bezpieczeństwo. Jeżeli tak się stanie, otrzymasz pełny zwrot pieniędzy lub zostaną przedstawione ci alternatywne atrakcje, takie jak wycieczka po lodowcu lub jazda na skuterach śnieżnych, oraz otrzymasz częściowy zwrot kosztów.

Jaskinie lodowcowe znajdują się w Vatnajökull, czyli około 5-6 godzin jazdy samochodem w jedną stronę z Reykjavíku. Dwu lub trzydniowa wycieczka po południowym wybrzeżu Islandii, która obejmuje zwiedzanie jaskini lodowcowej, powinna być tak zaplanowana, aby wystarczyło czasu na nacieszenie się wszystkimi atrakcjami, które napotkacie po drodze.


Tutaj znajdziesz wycieczki do jaskiń na Islandii


Kryształowa jaskinia

Pęcherze powietrza w błękitnym lodzie, lodowiec Vatnajokull

Ponieważ jaskinie w islandzkich lodowcach mają “datę ważności”, nadawanie im nazw wydaje się być bezcelowe. Jeżeli jednak wiele z nich zostanie odkrytych na tym samym obszarze, każda otrzymuje nazwę opisową, dzięki czemu łatwo je odróżnić.

Kryształowa jaskinia to nazwa dużej jaskini lodowej w lodowcu Vatnajökull. Od zimy 2011-2012 pojawia się mniej więcej w tym samym miejscu. Oczywiście są duże nadzieje, że ponownie powstanie w zimie 2017-2018, ale czas pokaże czy tak się stanie.

Jeżeli podczas twojej wizyty na Islandii dostępna jest do zwiedzania tylko jedna jaskinia lodowa, warto podjąć wysiłek, aby ją zobaczyć.

Kryształowa jaskinia na Islandii

Każdego lata Kryształowa Jaskinia jest kształtowana przez dużą lodowcową rzekę. Jest to jaskinia lodowcowa, do której przybywa większość podróżnych, ponieważ ze względu na jej wielkość i dogodny dostęp, odbywa się tam wiele wycieczek z przewodnikiem. Wnętrze jaskini przypomina kryształową kopułę, co wyjaśnia jej nazwę.

Sufit jaskini lodowcowej, lodowiec Vatnajokull

W ostatnich latach Kryształowa Jaskinia była największą jaskinią lodowcową w okolicy, wystarczająco dużą, aby pomieścić 70-100 osób. Znajduje się trochę na zachód od lodowcowej laguny Jökulsárlón, która jest punktem wyjściowym dla wszystkich wycieczek prowadzących do jaskiń w lodowcu Vatnajökull.

W pobliżu Kryształowej Jaskini czasami dostępna bywa mniejsza, całkowicie ciemna jaskinia zwana Ciemnym Rubinem. Jest ona wystarczająco duża, aby pomieścić 30 osób i składa się z czarnego lodu.


Wybierz się do Kryształowej Jaskini na Islandii, w lodowcu Vatnajokull


Jaskinia Niebieski Diament w islandzkim lodowcu Vatnajökull

Błękitna jaskinia lodowcowa na Islandii

Niebieski Diament był nazwą jednej z jaskiń lodowcowych, która pojawiła się w Vatnajökull w zimie 2016-2017. Podobnie jak pozostałe jaskinie lodowcowe, miała wspaniały niebieski kolor, ale była znacznie mniejsza od Kryształowej Jaskini. Naraz mieściło się w niej tylko 17 osób.

Prawdopodobnie Niebieski Diament miała jeszcze piękniejszy błękitny kolor niż Kryształowa Jaskinia i stąd pochodzi jej nazwa.

Przepiękny tunel w jaskini lodowcowej

Jaskinia Niebieski Diament była w istocie jaskinią marmitową (zwaną także garncem lodowcowym). Nie została jednak wyrzeźbiona przez rzekę lodowcową, jak Kryształowa Jaskinia, ale wysoko na lodowcu utworzył ją śnieg. Marmit jest zazwyczaj pionowy, ale Niebieski Diament był wyjątkiem.

Dostęp do jaskini Niebieski Diament często był możliwy, nawet jeśli Kryształowa Jaskinia była niedostępna. To dlatego, że znajdowała się w wyższej partii lodowca, gdzie temperatura była ogólnie niższa, przez co również trudniej było się do niej dostać.

Ta jaskinia, podobnie jak wszystkie inne, zniknęła i prawdopodobnie nie pojawi się ponownie.

W pobliżu jaskini Niebieski Diament była również dostępna jaskinia Czarny Diament, która mogła pomieścić około 20 osób. W środku miała tylko czarny lód i nie była zbyt popularna wśród turystów.

Jaskinia z wodospadem w lodowcu Vatnajökull

Fotografowanie jaskini lodowej na Islandii

Jaskinia Wodospadowa istniała zarówno zimą 2015-2016, jak i zimą 2016-2017. Ta duża jaskinia była bezpieczna, pomimo płynącej przez nią niewielkiej rzeki i obecności wodospadu.

Jaskinia została utworzona przez przepływającą przez nią rzeką. Spośród wszystkich opisanych tutaj jaskiń lodowcowych, ta była jedyną, która znajdowała się w dolinie Veðurárdalur, na wschód od lodowcowej laguny Jökulsárlón.

Sufit nie był wysoki, ale sama jaskinia była dość znacznych rozmiarów. Podążając za rzeką dotarlibyśmy do małego, ale malowniczego wodospadu, który możecie zobaczyć powyżej. Jest nadzieja, że jaskinia lodowa z wodospadem będzie ponownie dostępna w tym samym miejscu w zimie 2017-2018.

Jaskinia Północnych Świateł

Intensywnie błękitna jaskinia lodowa, Vatnajokull

Dostępna jedynie zimą. Kilka lat temu była wspaniałą jaskinią, której nazwa wzięła się od tańczącej zorzy (piękne linie na suficie jaskini przypominały zorzę polarną). Podczas okresu, w którym jaskinia istniała, niemal wszystkie wycieczki przyjeżdżały, by ją zobaczyć.


Zobacz również wycieczki polowania na zorzę polarną


Jaskinia w lodowcu Katla

Całoroczna jaskinia nad wulkanem Katla

Najnowsza jaskinia lodowa znaleziona na Islandii znajduje się w lodowcu nad Katla, jednym z najbardziej niebezpiecznych wulkanów na Islandii.

Jest ona ciemniejsza od jaskiń w lodowcu Vatnajökull i nie ma w niej niebieskiego lodu. Z drugiej strony jest bardziej dostępna z Reykjaviku, ponieważ jazda samochodem do tego lodowca jest o połowę krótsza niż do Vatnajökull. Dodatkowo ta jaskinia lodowa jest dostępna w okresie letnim!

Ciemny lód w jaskini nad wulkanem Katla

Wycieczki do jaskini lodowcowej nad Katla zaczęły się w zimie 2016-2017, ale ponieważ można ją było bezpiecznie zwiedzać także wiosną i latem, była dostępna również w lecie 2017 roku.

Podczas wizyty w tej jaskini zobaczysz czarny lód z niewielkimi łatkami jasnoniebieskiego lodu i białego śniegu.


Wycieczka do jaskini lodowcowej nad Katla z Reykjaviku

Wycieczka do jaskini lodowcowej nad Katla z Vik


Jeżeli chcesz także wybrać się na wycieczką po lodowcu, co rzecz jasna jest trochę bardziej wymagające niż pojechanie do jaskini lodowej, to czasami w jej trakcie możliwe jest  zwiedzenie niektórych jaskiń lodowych lub szukanie drogi pomiędzy ogromnymi pęknięciami w lodzie. Oczywiście należy zabrać ze sobą wykwalifikowanego przewodnika i cały niezbędny sprzęt, który zapewniają operatorzy.

Wycieczka z przewodnikiem na lodowiec

Ta Wycieczka po Lodowcu & Jaskini Lodowej ze Skaftafell to czterogodzinna podróż, która jest dostępna od połowy października do końca marca. Wycieczka prowadzi w głąb lodowca, gdzie istnieje większa szansa napotkania jaskini lodowcowej niż przy jego krawędziach. Oznacza to także, że wycieczka jest dostępna całe 2 tygodnie wcześniej przed rozpoczęciem większości wycieczek po lodowcowych jaskiniach!


Przeczytaj również o Islandii w październiku


Tunele w lodowcu Langjökull

Tunel w lodowcu na Islandii, Langjokull

Należy też wspomnieć o tunelach w Langjökull wydrążonych ludzką ręką, które zostały wycięte bezpośrednio w lodowcu. W jego głębi znajduje się nawet kaplica!

Podczas koncertów odbywających się w ramach festiwalu Secret Solstice, przestrzenne tunele bywają wykorzystywane jako sala koncertowa.


Przeczytaj o najlepszych festiwalach na Islandii


Sesja ślubna w tunelu w LangjokullZdjęcie od Kristin Maria

W przeciwieństwie do naturalnych jaskiń lodowych, które zwykle występują na skraju lodowców i są dość niestabilne, tunele wykonano w wyższych partiach lodowca, przez co są stabilniejsze i dostępne przez cały rok. Wewnątrz możesz zobaczyć lśniący niebieski lód.


Sprawdź wycieczki do tunelu w lodowcu na Islandii, z Reykjaviku


Sztuczna jaskinia lodowa w Perlanie (Reykjavik)

Perlan w Reykjaviku

Nawet jeśli jesteś na Islandii w nieodpowiedniej porze do zwiedzania jaskiń lodowcowych, nadal możesz wiele się o nich nauczyć i doświadczyć tego jakie są naprawdę, odwiedzając niedawno otwartą wystawę Jaskinie Lodowcowe i Lodowe w miejscu zwanym Perlan w Reykjaviku.

Wystawa jest pierwszym tego typu obiektem, który został otwarty dla publiczności. Jest to część większej wystawy o nazwie Wonders of Iceland, która obejmuje także Planetarium, wystawę Northern Lights oraz Wystawę Ląd, Wybrzeże i Ocean, która ma rozpocząć się w maju 2018 r.

W samym centrum stolicy Islandii, na wystawie można zwiedzić pierwszą na świecie krytą jaskinię lodową. Jest ona dostępna przez cały rok.

Jeżeli szukasz czegoś więcej o zimowej krainie Islandii, sprawdź najlepsze zimowe aktywności na Islandii lub zarezerwuj pakiet zimowy!

Jakie jaskinie lodowcowe odwiedziłeś na Islandii? Opowiedz nam o swoich doświadczeniach w komentarzu!