เสื้อสเวตเตอร์ไอซ์แลนด์: คู่มือโลปาเปย์ซาแบบดั้งเดิม

เสื้อสเวตเตอร์โลปาเปย์ซา (lopapeysa) คือสัญลักษณ์เด่นของไอซ์แลนด์และเป็นวิธีที่สมบูรณ์แบบในการให้ความอบอุ่นขณะท่องเที่ยวสำรวจประเทศนี้ มาทำความรู้จักกับเสื้อสเวตเตอร์ไอซ์แลนด์แบบดั้งเดิมอันเป็นเอกลักษณ์ ขนแกะไอซ์แลนด์ที่ไม่เหมือนใคร และความรักในการถักนิตติ้งของชาวไอซ์แลนด์กันเถอะ

เสื้อผ้าขนแกะไอซ์แลนด์ที่โดดเด่นที่สุดคงหนีไม่พ้นโลปาเปย์ซา หากคุณเดินทางด้วยรถเช่าในไอซ์แลนด์ หรือพักในที่พักแสนอบอุ่นทั่วประเทศ การซื้อโลปาเปย์ซาสักตัวถือเป็นหนึ่งในของฝากที่ดีที่สุดจากไอซ์แลนด์ ที่คุณควรมีติดมือกลับบ้าน

ชื่อโลปาเปย์ซา มีความหมายตรงตัวว่า "เสื้อสเวตเตอร์ขนแกะที่ยังไม่ปั่นเป็นเส้นด้าย" โดย "โลปี" (lopi) หมายถึงขนแกะที่ยังไม่ปั่น และ "เปย์ซา" (peysa) คือคำภาษาไอซ์แลนด์ที่แปลว่าเสื้อสเวตเตอร์

ชาวไอซ์แลนด์มีประวัติศาสตร์มากมายในการผลิตเสื้อผ้าขนแกะและการถักนิตติ้ง ซึ่งไม่น่าแปลกใจเลย เพราะขนแกะเหมาะกับสภาพอากาศที่หนาวเย็นและเปลี่ยนแปลงบ่อย โลปาเปย์ซายังกลายเป็นสัญลักษณ์ของวัฒนธรรมไอซ์แลนด์ในเวทีนานาชาติ และเป็นเสื้อผ้าที่คุณจะได้ใช้ทั้งระหว่างทริปและหลังจากกลับบ้าน

อ่านต่อเพื่อค้นหาทุกสิ่งที่คุณควรรู้เกี่ยวกับเสื้อสเวตเตอร์ไอซ์แลนด์ชื่อดังนี้ ซึ่งถือเป็น "ของต้องซื้อ" เมื่อมาเยือนไอซ์แลนด์

สรุปประเด็นสำคัญ

• แม้โลปาเปย์ซาจะเป็นสัญลักษณ์ของวัฒนธรรมสมัยใหม่ของไอซ์แลนด์ แต่ประเทศนี้มีประเพณีการทำงานกับขนแกะและการถักนิตติ้งมายาวนาน

• เสื้อสเวตเตอร์ไอซ์แลนด์แท้มีการรับรองแหล่งกำเนิด (Protected Designation of Origin) และต้องผ่านข้อกำหนดที่เข้มงวดจึงจะเรียกว่า "โลปาเปย์ซา" ได้

• คุณมีตัวเลือกมากมายในการซื้อโลปาเปย์ซาทั้งในเรคยาวิกและทั่วไอซ์แลนด์ หรืออาจจะถักเองก็ได้!

• โลปาเปย์ซาได้รับความนิยมอย่างมากในหมู่ชาวไอซ์แลนด์ ซึ่งสวมใส่ด้วยความภาคภูมิใจในงานเฉลิมฉลองและเทศกาลต่าง ๆ และมักมอบเป็นของขวัญล้ำค่า ถือเป็นหนึ่งในของฝากที่ดีที่สุดจากไอซ์แลนด์

• วางแผนทริปของคุณกับไอซ์แลนด์ในฤดูหนาว - คู่มือการท่องเที่ยวฉบับสมบูรณ์

ประวัติของเสื้อโลปาเปย์ซา

ภาพจาก Wikimedia, Creative Commons, by cogdogblog ไม่ได้มีการแก้ไขภาพ

การถักนิตติ้งเข้ามาในไอซ์แลนด์ช่วงต้นศตวรรษที่ 16 โดยน่าจะมากับพ่อค้าต่างชาติ ก่อนหน้านั้น ชาวไอซ์แลนด์มีงานฝีมือที่เรียกว่า "นัลบิ๊นดิง" (nalbinding) หรือการถักแบบไม่ใช้เข็ม ซึ่งพบได้ทั่วยุโรปเหนือ และในภาษาไอซ์แลนด์เรียกว่า "วัตตาร์โซว์มูร์" (vattarsaumur) การทำเสื้อผ้าด้วยวิธีนี้ใช้เวลานานมาก

เมื่อการถักนิตติ้งเข้ามา ชาวไอซ์แลนด์ก็ปรับตัวอย่างรวดเร็ว เพราะวิธีนี้เร็วกว่าการถักแบบนัลบิ๊นดิงมาก และวัสดุที่ได้ก็ยืดหยุ่นกว่าชิ้นงานที่ทำจากนัลบิ๊นดิง

ภาพจาก Wikimedia, Creative Commons โดย Magnús Ólafsson ถ่ายในปี 1911 แสดงผู้หญิงโชว์งานขนแกะแบบดั้งเดิมในงานแสดงหัตถกรรม

ตลอดหลายศตวรรษที่ผ่านมา ขนแกะมักถูกปั่นเป็นเส้นด้ายก่อนนำไปถัก ซึ่งใช้เวลามาก

ต้นศตวรรษที่ 20 ผู้คนเริ่มย้ายจากชนบทเข้าสู่เมืองใหญ่ ทำให้ฟาร์มในชนบทขาดแรงงาน เพื่อประหยัดเวลาและใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า ผู้คนจึงเริ่มใช้ขนแกะที่ยังไม่ปั่นหรือที่เรียกว่า "โลปี" (lopi)

เสื้อที่ทำจากโลปีในช่วงแรกมักใช้เป็นชุดทำงานของผู้ชาย โดยเฉพาะชาวประมง แต่ต่อมาก็ได้รับความนิยมในหมู่ชาวไอซ์แลนด์ทุกเพศทุกวัย

ดีไซน์ของเสื้อเหล่านี้ได้รับอิทธิพลจากลวดลายต่างประเทศ เช่น นอร์เวย์ หมู่เกาะแฟโร กรีนแลนด์ ฯลฯ แต่เมื่อเวลาผ่านไป เสื้อไอซ์แลนด์ก็มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว

โลปาเปย์ซาในรูปแบบที่เรารู้จักในปัจจุบันเกิดขึ้นราวทศวรรษ 1940-1950 เมื่อผู้หญิงจำนวนมากเริ่มถักนิตติ้งที่บ้านและขายเพื่อส่งออก ในเวลานั้น ผู้หญิงจะได้รับค่าจ้าง 5-6 ดอลลาร์สหรัฐ (675-900 โครนาไอซ์แลนด์) ต่อเสื้อหนึ่งตัว ซึ่งใช้เวลาทำ 2-3 วันเต็ม ๆ

แม้จะเป็นรายได้ไม่มาก แต่ก็ช่วยให้หลายครอบครัวอยู่รอดได้

ปลายทศวรรษ 1960 มีการส่งออกเสื้อโลปาเปย์ซา 40,000–60,000 ตัวต่อปี ทำให้เสื้อไอซ์แลนด์กลายเป็นแบรนด์ระดับนานาชาติ

เพื่อสนับสนุนงานฝีมือและเรียกร้องค่าตอบแทนที่เป็นธรรมสมาคมถักนิตติ้งแห่งไอซ์แลนด์ (Handknitting Association of Iceland) ก่อตั้งขึ้นในปี 1977 ปีแรกมีสมาชิกกว่า 1,200 คน แม้ปัจจุบันจะน้อยลง แต่สมาคมยังคงเป็นองค์กรหลักด้านโลปาเปย์ซา

บางคนเชื่อว่า ออว์ดูร์ สเวนสดอตทีร์ (Auður Sveinsdóttir) ภรรยาของนักเขียนรางวัลโนเบล ฮัลล์ดอร์ ลักส์เนสส์ (Halldór Laxness) เป็นผู้ออกแบบโลปาเปย์ซาตัวแรก เธอเป็นช่างฝีมือและนักเขียนที่มีอิทธิพลต่อการพัฒนาเสื้อไอซ์แลนด์นี้อย่างมาก

เสื้อโลปาเปย์ซาเคยเป็นเสื้อคลุมกันหนาวหลักจนถึงยุค 1980 ก่อนจะเริ่มเสื่อมความนิยม แต่กลับมาได้รับความสนใจอีกครั้งในหมู่นักถักนิตติ้งช่วงปลายยุค 1990 และได้รับความนิยมในสาธารณะอีกครั้งต้นยุค 2000 เมื่อดีไซเนอร์รุ่นใหม่หยิบแรงบันดาลใจจากเสื้อนี้ไปออกแบบเสื้อผ้าหลากหลายรูปแบบ

โลปาเปย์ซารุ่นใหม่ที่ได้รับความนิยมคือแบบสั้น กระชับ มีซิปด้านหน้า ซึ่งนำไปสู่เสื้อหลากหลายดีไซน์ที่พบได้ในปัจจุบัน แต่สิ่งสำคัญที่สุดของโลปาเปย์ซา นั่นคือขนแกะไอซ์แลนด์ ยังคงไม่เปลี่ยนแปลง มาทำความรู้จักกับวัสดุพิเศษนี้กันต่อ

แกะไอซ์แลนด์และขนแกะไอซ์แลนด์

ไอซ์แลนด์มีสัตว์สายพันธุ์เฉพาะถิ่นที่โด่งดัง เช่น ม้าไอซ์แลนด์ และสุนัขต้อนแกะไอซ์แลนด์ แกะไอซ์แลนด์ก็เป็นอีกหนึ่งดาวเด่นที่ไม่ควรพลาด

แกะเหล่านี้ถูกนำเข้ามาในช่วงตั้งถิ่นฐานระหว่างปี ค.ศ. 870-930 และถูกแยกขาดจากโลกภายนอกตั้งแต่นั้นมา ทำให้ปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมอันโหดร้ายของไอซ์แลนด์ได้อย่างดี ปัจจุบันมีแกะในไอซ์แลนด์ราว 400,000–500,000 ตัว มากกว่าจำนวนประชากรมนุษย์เสียอีก

แกะไอซ์แลนด์จะได้ปล่อยอิสระในฤดูร้อน เดินเล่นในธรรมชาติอย่างเสรี และจะถูกต้อนกลับฟาร์มในฤดูใบไม้ร่วงในกิจกรรมที่เรียกว่า "เรตทีร์" (rettir) เพื่อป้องกันความหนาวในฤดูหนาว

นอกจากขนแกะแล้ว เนื้อแกะไอซ์แลนด์ยังขึ้นชื่อเรื่องความนุ่ม รสชาติดี และไขมันน้อย เพราะเลี้ยงแบบปล่อยธรรมชาติ ถือเป็นวัตถุดิบหลักของวัฒนธรรมอาหารไอซ์แลนด์ และในปี 2023 ก็ได้รับการรับรองแหล่งกำเนิดจากสหภาพยุโรป ตอกย้ำความพิเศษนี้

ขนแกะไอซ์แลนด์

ขนแกะไอซ์แลนด์ขึ้นชื่อเรื่องความทนทาน ให้ความอบอุ่น และกันน้ำได้ดี ขนแกะนี้ยังคงมีน้ำมันธรรมชาติที่เรียกว่าลาโนลิน (lanolin) ซึ่งช่วยป้องกันความหนาวและความชื้นได้อย่างยอดเยี่ยม

ขนแกะชั้นนอกที่เรียกว่า "ท็อก" (tog) มีเส้นใยหยาบและกันน้ำ ส่วนชั้นใน "เธล" (thel) เป็นเส้นใยละเอียดและให้ความอบอุ่น โครงสร้างสองชั้นนี้ทำให้ขนแกะยังคงคุณสมบัติเก็บกักความร้อนแม้เปียกน้ำ ซึ่งเกิดขึ้นบ่อยในไอซ์แลนด์

การผสมผสานระหว่างท็อกและเธลทำให้ขนแกะไอซ์แลนด์เหมาะกับการถักนิตติ้ง ท็อกให้โครงสร้างและความทนทาน ส่วนเธลให้ความนุ่มและอบอุ่น

เสื้อโลปาเปย์ซาทำจากโลปี ซึ่งเป็นขนแกะไอซ์แลนด์ที่ยังไม่ปั่นเป็นเส้นด้าย

ประเภทของขนแกะโลปี

เมื่อเลือกซื้อโลปาเปย์ซาหรือผลิตภัณฑ์ขนแกะไอซ์แลนด์อื่น ๆ คุณอาจพบขนแกะโลปีหลายประเภท ความแตกต่างหลักอยู่ที่วิธีการแปรรูปขนแกะ ซึ่งส่งผลต่อคุณสมบัติและการใช้งานที่ต่างกัน ดังนี้:

• Alafosslopi: เป็นโลปีที่พบได้บ่อยที่สุด มีลักษณะหนาและอบอุ่น เหมาะสำหรับเสื้อกันหนาวและผ้าห่มที่ต้องการความเบาและอบอุ่น เหมาะกับการถักโลปาเปย์ซา

• Lettlopi: เป็นเวอร์ชันที่เบากว่า Alafosslopi เหมาะกับเสื้อผ้าที่ต้องการความอบอุ่นแต่ไม่หนาเทอะทะ มักใช้ถักเสื้อกันหนาวฤดูใบไม้ร่วง หมวก และเสื้อผ้ากลางแจ้งที่เบาสบาย

• Joklalopi: ชื่อนี้แปลว่า "โลปีธารน้ำแข็ง" (glacier lopi) หนากว่า Alafosslopi อีก เหมาะกับเสื้อผ้าสำหรับกิจกรรมกลางแจ้งที่ต้องการความอบอุ่นสูง

• Einband: โลปีชนิดนี้เบามากและบางกว่าประเภทอื่น ใช้ถักผ้าคลุมไหล่ ลายลูกไม้ และเสื้อกันหนาวน้ำหนักเบา ให้ความอบอุ่นและกันน้ำเช่นกัน แต่เนื้อจะละเอียดอ่อนกว่า

• Hosuband: โลปีชนิดนี้นุ่มและเรียบกว่าประเภทอื่น ผสมไนลอนเพื่อเพิ่มความแข็งแรง เหมาะกับถักถุงเท้าและถุงน่อง เพราะใส่สบายและเหมาะกับเสื้อผ้าที่แนบผิว

• Plotulopi: ขนแกะชนิดนี้ไม่ปั่นเป็นเส้นด้ายเลย มักขายเป็นแผ่นกลม ๆ เรียกว่า "เพลต" (plates) เนื้อเบาและนุ่ม แต่ถักยาก เหมาะกับผู้ที่ต้องการปรับความหนาของเส้นด้ายเองให้เหมาะกับโปรเจกต์เฉพาะ

เสื้อโลปาเปย์ซาไอซ์แลนด์

จุดเด่นที่สุดของเสื้อโลปาเปย์ซาแบบดั้งเดิมคือลายรอบคอ (circular yoke pattern) ซึ่งเป็นลวดลายตกแต่งเป็นวงรอบคอและไหล่ มักใช้สีตัดกันเพื่อเน้นลวดลาย เสื้ออาจมีลายเล็ก ๆ ที่ปลายแขนและชายเสื้อด้วย

ทรงเสื้อจะมีไหล่ตก (drop shoulders) คือแขนเสื้อเย็บต่ำกว่าปกติ ให้ลุคสบาย ๆ และเคลื่อนไหวสะดวก

เสื้อไอซ์แลนด์แบบดั้งเดิมจะปิดด้านหน้า แต่ปัจจุบันมีแบบเปิดติดกระดุมหรือซิปด้วย ซึ่งเหมาะกับเด็ก ๆ คุณยังเลือกคอเสื้อแบบเตี้ยหรือสูง หรือแม้แต่แบบมีฮู้ดก็ได้

ลวดลายของโลปาเปย์ซา

จริง ๆ แล้วไม่มีลายโลปาเปย์ซา "แท้" แบบเดียว ลายรอบคอสามารถแตกต่างกันมาก โดยมักได้แรงบันดาลใจจากธรรมชาติ ประวัติศาสตร์ หรือวัฒนธรรม เป็นลายเรขาคณิตที่ซ้ำรอบตัว มีหลายแถวซ้อนกัน และใช้สีตัดกับตัวเสื้อ

แม้จะมีความหลากหลาย แต่ลายยอดนิยมตลอดหลายทศวรรษคือลายสามเหลี่ยมฟันปลา (jagged triangle) รอบคอและชายเสื้อ ใช้สีดำ ขาว เทา และน้ำตาลเป็นหลัก

กฎเกณฑ์เรื่องลายรอบคอและสีค่อนข้างเปิดกว้าง คุณจะพบเสื้อขนแกะไอซ์แลนด์แท้ที่มีสีสันสดใส หรือมีลายม้าไอซ์แลนด์ สุนัขต้อนแกะ หรือแม้แต่นกพัฟฟินสุดน่ารักก็มี นอกจากนี้ยังมีลายดอกไม้ เช่น "Attbladaros" หรือดอกกุหลาบแปดกลีบ และลายธรรมชาติอื่น ๆ ด้วย

อะไรคือโลปาเปย์ซาแท้?

ภาพนี้ถูกนำไปใช้แสดงว่าเป็น "เสื้อขนแกะดั้งเดิม" ในไอซ์แลนด์ แม้ว่าคู่รักในภาพนี้ใส่เสื้อเลียนแบบโลปาเปย์ซา เสื้อเหล่านี้เย็บประกอบ ไม่ได้ถักมือหรือใช้ขนแกะโลปีแท้ ลายรอบคอก็อยู่ต่ำเกินไปและล้อมรอบแขนส่วนบน

ขณะอยู่ในไอซ์แลนด์ คุณจะพบเสื้อผ้ากลางแจ้งที่ได้แรงบันดาลใจจากโลปาเปย์ซามากมาย ซึ่งก็ไม่เป็นไรหากผู้ขายไม่ได้อ้างว่าเป็นของแท้

ควรระวังร้านค้าที่ติดป้ายว่าโลปาเปย์ซา แต่จริง ๆ แล้วไม่ได้ผลิตในไอซ์แลนด์ ถักด้วยเครื่อง หรือใช้วัสดุผิดประเภท

ตั้งแต่ปี 2020 เสื้อโลปาเปย์ซาได้รับการรับรองแหล่งกำเนิด (Protected Designation of Origin) เสื้อที่เรียกว่าโลปาเปย์ซาต้องใช้ขนแกะใหม่ (ไม่ใช่รีไซเคิล) จากแกะไอซ์แลนด์ ถักมือด้วยขนแกะโลปี และผลิตในไอซ์แลนด์เท่านั้น รวมถึงต้องมีดีไซน์ตามข้อกำหนดเฉพาะ

วิธีสังเกตโลปาเปย์ซาแท้

มีจุดสังเกตง่าย ๆ หากต้องการเช็คว่าโลปาเปย์ซาเป็นของแท้หรือไม่

อย่างแรก ให้ดูว่ามีรอยเย็บหรือไม่ เสื้อแท้จะไม่มีรอยเย็บ เพราะถักเป็นชิ้นเดียวโดยไม่ต้องเย็บประกอบ

อย่างที่สอง ดูป้ายหรือสอบถามผู้ขายเกี่ยวกับแหล่งที่มาของเสื้อ ผู้ขายควรบอกได้ว่าเสื้อมาจากไหน บางตัวจะมีชื่อช่างถักติดไว้ด้วย

ถ้ามีป้าย (ไม่ใช่ทุกตัวจะมี) จะระบุว่า “100% lopi” หรือ “Icelandic wool” และระบุว่าทำมือในไอซ์แลนด์ คุณสามารถสัมผัสเนื้อผ้าได้ด้วย โลปีจะรู้สึกหยาบกว่าขนแกะที่คุณคุ้นเคย

สุดท้าย ดูป้ายราคา โลปาเปย์ซาแท้จะไม่ถูก เพราะต้องใช้ทักษะและเวลาถักมือ หากราคาถูกเกินจริง อาจไม่ใช่ของแท้

โลปาเปย์ซาแท้ราคาเท่าไร?

หากต้องการโลปาเปย์ซาแท้ ถือเป็นการลงทุน ราคาทั่วไปอยู่ที่ 220–440 USD (ประมาณ 30,000–60,000 โครนาไอซ์แลนด์) และอาจสูงกว่านี้ ขึ้นอยู่กับความประณีตของงาน

ถ้าซื้อโลปาเปย์ซามือสอง อาจได้ราคาถูกลง แต่ก็ยังไม่ถูกมากนัก

อย่าลืมว่าคุณไม่ได้จ่ายเพื่อแฟชั่นราคาถูก แต่จ่ายให้กับความตั้งใจ ความรู้ ทักษะ เวลา และค่าวัสดุของช่างฝีมือ หลายคนยังออกแบบลายรอบคอเองด้วย คุณจึงอาจได้งานศิลปะชิ้นเอกกลับบ้าน

วิธีถักโลปาเปย์ซา

อยากถักเองบ้างไหม? ทำได้เลย! โลปาเปย์ซาแท้ต้องถักมือในไอซ์แลนด์ แต่ถ้าคุณใช้แพทเทิร์นที่ถูกต้องและขนแกะโลปี ใครจะว่าโปรเจกต์ของคุณไม่ใช่โลปาเปย์ซาล่ะ?

สำหรับโปรเจกต์นี้ คุณจะต้องใช้ไม้นิตวงกลมขนาดใหญ่สำหรับตัวเสื้อ และไม้นิตวงกลมสั้นสำหรับแขนเสื้อ หรือจะใช้ไม้นิตสองหัวก็ได้ ขนาดไม้ขึ้นอยู่กับแพทเทิร์น

เว็บไซต์ยอดนิยมสำหรับแพทเทิร์นโลปาเปย์ซาคือ Lopi Design ซึ่งมีแพทเทิร์นภาษาอังกฤษ เยอรมัน และฝรั่งเศส

เมื่อได้แพทเทิร์นที่ชอบแล้ว ก็ถึงเวลาซื้อวัสดุ หากเริ่มโปรเจกต์ในไอซ์แลนด์ แนะนำให้แวะร้านงานฝีมือหรือร้านไหมพรมท้องถิ่น เพราะมีขนแกะโลปีขาย หากเริ่มถักก่อนมาไอซ์แลนด์ ลองดูที่ Istex ซึ่งสามารถสั่งขนแกะโลปีแท้ได้หลากหลาย

ถ้าจะนำโปรเจกต์ขึ้นเครื่องบินมาไอซ์แลนด์ อย่าลืมเก็บไว้ในกระเป๋าโหลดใต้เครื่อง เพราะไม้ถักอาจถูกยึดโดยเจ้าหน้าที่สนามบิน

ถ้าไม่อยากถักเอง อ่านต่อเพื่อดูร้านที่น่าเชื่อถือที่สุดสำหรับหาโลปาเปย์ซาคุณภาพในไอซ์แลนด์

แหล่งซื้อโลปาเปย์ซาแท้ที่ดีที่สุด

คุณสามารถหาซื้อเสื้อขนแกะไอซ์แลนด์และผลิตภัณฑ์ขนสัตว์ได้ทั่วประเทศ แต่ไม่ใช่ทุกชิ้นจะเป็นโลปาเปย์ซาแท้ ต่อไปนี้คือสถานที่แนะนำสำหรับหาเสื้อที่ใช่สำหรับคุณ

ซื้อโลปาเปย์ซาในเรคยาวิก

สถานที่ที่ดีที่สุดในการหาโลปาเปย์ซาแท้คือ สมาคมถักนิตติ้งแห่งไอซ์แลนด์ (Handknitting Association of Iceland) หรือที่เรียกกันว่า "Handprjonasambandid" ซึ่งเป็นองค์กรหลักด้านเสื้อขนแกะแบบดั้งเดิม สมาคมนี้ทุ่มเทให้กับการถักและจำหน่ายเสื้อผ้าทำมือจากขนแกะไอซ์แลนด์

สาขาหลักอยู่บนถนนสโคลาวอร์ดูร์สตีกูร์ (Skolavordustigur) ใจกลางเรคยาวิก ซึ่งคุณจะพบถนนสายรุ้งที่นำไปสู่โบสถ์ฮัลล์กริมสคิร์กยา (Hallgrimskirkja) อันโด่งดัง คุณมั่นใจได้ว่าโลปาเปย์ซาทุกตัวที่นี่เป็นของแท้

อีกหนึ่งสถานที่สำคัญสำหรับโลปาเปย์ซาแท้คือ Alafoss ผู้ผลิตขนแกะโลปีรายใหญ่ของไอซ์แลนด์ เปิดดำเนินการมาตั้งแต่ปี 1896 มีร้านอยู่ที่เมืองมอสเฟลล์สไบร์ (Mosfellsbaer) ชานเมืองหลวง ถือเป็นจุดแวะสำคัญหากคุณอยู่ในละแวกนั้น

Alafoss เป็นแหล่งซื้อขนแกะโลปีชั้นดี และยังมีเสื้อขนแกะแท้จำหน่าย หากหาเสื้อที่ถูกใจไม่ได้ คุณสามารถสั่งถักโลปาเปย์ซาแบบเฉพาะตัวทางออนไลน์ได้ด้วย

คุณอาจได้ซื้อเสื้อโดยตรงจากช่างฝีมือผู้ถักเสื้อด้วยตนเอง สถานที่ยอดนิยมคือตลาดนัดโคลาพอร์ทิด (Kolaportid) ใกล้ท่าเรือเก่าเรคยาวิก ซึ่งมีทั้งโลปาเปย์ซาใหม่และมือสองให้เลือก

โปรดทราบว่าตลาดนัดนี้เปิดเฉพาะวันเสาร์-อาทิตย์ หากวางแผนจะไปต้องเผื่อเวลาไว้ด้วย อีกทางเลือกสำหรับโลปาเปย์ซามือสองคือร้าน Red Cross ทั่วไอซ์แลนด์ ซึ่งบางครั้งจะมีเสื้อราคาย่อมเยาว์ให้เลือก

ซื้อโลปาเปย์ซาในพื้นที่อื่น ๆ รอบไอซ์แลนด์

หากคุณวางแผนเที่ยวชนบทและไม่มีเวลาหาเสื้อในเรคยาวิก ไม่ต้องกังวล ไม่ว่าคุณจะพักที่พักในไอซ์แลนด์แห่งใด ก็มักจะมีร้านขายเสื้อเหล่านี้ใกล้ ๆ ร้านงานฝีมือหรือร้านของที่ระลึกขนาดเล็กคือทางเลือกที่ดีที่สุด

ร้านแนะนำสำหรับซื้อโลปาเปย์ซานอกเรคยาวิกคือ Una Local Product หรือที่รู้จักกันในชื่อ "Sveitabudin Una" ตั้งอยู่ที่เมือง ฮวอลสโวลูร์ (Hvolsvollur) บนชายฝั่งทางใต้ ห่างจากเรคยาวิก 108 กิโลเมตร และขับรถเพียง 20 นาทีจากน้ำตกเซลยาแลนด์สฟอสส์ (Seljalandsfoss Waterfall) อันโด่งดัง

หากคุณวางแผนเที่ยวชายฝั่งทางใต้ อย่าลืมแวะที่นี่ เพราะเป็นหนึ่งในแหล่งงานศิลปะและหัตถกรรมแท้ที่ดีที่สุดในไอซ์แลนด์

หากคุณเดินทางในไอซ์แลนด์ตะวันตก สามารถแวะศูนย์ขนแกะ Ullarselid ที่หมู่บ้านฮวานเนย์รี (Hvanneyri) ตั้งอยู่ในฟยอร์ดบอร์การ์ฟยอร์ดูร์ (Borgarfjordur) ห่างจากเรคยาวิก 67 กิโลเมตร และขับรถ 15 นาทีจากบอร์การ์เนส (Borgarnes) เมืองหลักของภูมิภาคนี้

ศูนย์ขนแกะ Ullarselid จำหน่ายสินค้าทำจากขนแกะไอซ์แลนด์และวัสดุพื้นเมืองอื่น ๆ ที่นี่ คุณจะได้พบกับเสื้อสเวตเตอร์โลปาเปย์ซาแท้ ๆ ที่ถักทอโดยช่างฝีมือท้องถิ่นซึ่งทำด้วยใจรัก นอกจากนี้ยังสามารถเลือกซื้อขนแกะสำหรับงานฝีมือของคุณเองได้อีกด้วย

ฮวานเนย์รีมีชื่อเสียงด้านการเกษตร และเป็นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์แห่งไอซ์แลนด์ พื้นที่นี้รายล้อมไปด้วยทุ่งหญ้าเขียวขจีและภูเขางดงาม คุณยังสามารถไปเยือนน้ำตกเฮิร์นฟอสซาร์ (Hraunfossar) และบาร์นาฟอสส์ (Barnafoss) หมู่บ้านประวัติศาสตร์ เรคโฮลท์ (Reykholt) และสปาเครยมา (Krauma) ที่อยู่ใกล้เคียง

คุณสามารถเที่ยวบอร์การ์ฟยอร์ดูร์แบบไปเช้าเย็นกลับจากเรคยาวิก หรือรวมไว้ในทัวร์คาบสมุทรสไนแฟลซเนส (Snaefellsnes) ก็ได้ อีกทั้งยังเป็นความคิดที่ดีหากจะพักในที่พักในบอร์การ์เนส เพราะภูมิภาคนี้มีอะไรให้สำรวจอีกมากมาย

เส้นทางวงกลมขนแกะ 

สำหรับผู้ที่สนใจโลปาเปย์ซาและเอกลักษณ์ของขนแกะไอซ์แลนด์ ไม่ควรพลาดเส้นทางวงกลมขนแกะ (Woolen Circle Route) ซึ่งเชื่อมต่อกับวงกลมทองคำ (Golden Circle) อันโด่งดังในไอซ์แลนด์ตอนใต้ เส้นทางนี้เหมาะอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่ต้องการเลือกซื้อโลปาเปย์ซาเป็นของตัวเอง

ทัวร์วงกลมทองคำจะพาไปยังสามจุดหลัก ได้แก่ อุทยานแห่งชาติธิงเวลลีร์ (Thingvellir National Park) น้ำตกกุลล์ฟอสส์ (Gullfoss Waterfall) และพื้นที่น้ำพุร้อนไกเซอร์ (Geysir Geothermal Area) ส่วนเส้นทางวงกลมขนแกะจะเพิ่มอีกสี่จุดหมายดังนี้:

• Hespa Plant Dye Studio: สตูดิโอทำสีจากพืช ที่คุณจะได้เรียนรู้กระบวนการย้อมสีแบบดั้งเดิม และวิธีใช้พืชสร้างสีสันหลากหลาย

• Thingborg Wool Shop: ร้านขนแกะที่คุณสามารถเลือกซื้อโลปาเปย์ซาและงานถักขนแกะท้องถิ่น

• Uppspuni Mini Mill and Yarn Shop: โรงงานขนาดเล็กและร้านไหมพรมที่มีไหมพรมไอซ์แลนด์จำหน่าย พร้อมให้ความรู้เกี่ยวกับกระบวนการผลิต

• Skalholt: แหล่งประวัติศาสตร์สกาลโฮลท์ หนึ่งในสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์ของไอซ์แลนด์

สกาลโฮลท์ (Skalholt) ก่อตั้งขึ้นในศตวรรษที่ 11 เป็นหนึ่งในสองศูนย์กลางของสังฆมณฑลไอซ์แลนด์ ร่วมกับโฮลาร์ในฮยัลตาดาลูร์ (Holar in Hjaltadalur) เป็นศูนย์กลางของศาสนาคริสต์และถือเป็นจุดสูงสุดของอำนาจในไอซ์แลนด์เกือบ 800 ปี ที่นี่เคยเป็นที่ตั้งของโรงเรียนแห่งแรกของไอซ์แลนด์ และมีบทบาทสำคัญในการอนุรักษ์มหากาพย์และบันทึกประวัติศาสตร์ของไอซ์แลนด์

ปัจจุบัน คุณสามารถเยี่ยมชมมหาวิหารสกาลโฮลท์สคิร์กยา (Skalholtskirkja) ที่สร้างขึ้นใหม่ในช่วงกลางศตวรรษที่ 20 พร้อมอุโมงค์จากศตวรรษที่ 13 และแหล่งโบราณคดีที่น่าสนใจ คุณยังสามารถชมโบราณวัตถุอันล้ำค่าจากสกาลโฮลท์ได้ที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติไอซ์แลนด์ (National Museum of Iceland)

สกาลโฮลท์อยู่ห่างจากน้ำตกกุลล์ฟอสส์และพื้นที่น้ำพุร้อนไกเซอร์ประมาณ 38 กิโลเมตร และเป็นจุดเชื่อมต่อระหว่างเส้นทางวงกลมขนแกะกับวงกลมทองคำ

แม้ว่าคุณจะ สามารถ เที่ยวทั้งสองเส้นทางแบบไปเช้าเย็นกลับจากเรคยาวิกได้ แต่เราแนะนำให้แบ่งการเดินทางเป็นสองวัน และพักค้างคืนในที่พักในวงกลมทองคำ หรือ โรงแรมในเซลฟอสส์ (Selfoss) จะดีที่สุด

• ดูเพิ่มเติม: คู่มือเที่ยววงกลมทองคำฉบับสมบูรณ์

ความนิยมของโลปาเปย์ซาในปัจจุบัน

การถักไหมพรมเป็นงานอดิเรกยอดนิยมในหมู่ชาวไอซ์แลนด์ โดยเฉพาะในกลุ่มผู้หญิงสูงวัย งานฝีมือนี้ยังเป็นกิจกรรมทางสังคม เพราะหลายคนเป็นสมาชิกกลุ่มถักไหมพรมและงานฝีมือที่เรียกว่า "saumaklubbur" (ชมรมเย็บผ้า)

แม้โลปาเปย์ซาจะเป็นสัญลักษณ์ร่วมสมัยของไอซ์แลนด์ แต่เสื้อตัวนี้ก็กลายเป็นส่วนหนึ่งของการแสดงออกถึงความเป็นชาติของชาวไอซ์แลนด์ คุณจะเห็นผู้คนสวมใส่ในงานเทศกาลที่เกี่ยวข้องกับวัฒนธรรมไอซ์แลนด์

คุณจะพบโลปาเปย์ซาในงานเทศกาลกลางแจ้ง งานต้อนแกะประจำปีที่เรียกว่าเรตทีร์ (rettir) หรือขณะเพลิดเพลินกับอาหารพื้นเมืองในงานธอร์ราบลอต (Thorrablot) หากคุณมาในวันที่ 17 มิถุนายน วันประกาศอิสรภาพของไอซ์แลนด์ และอากาศไม่ดี ก็อาจได้เห็นโลปาเปย์ซาเช่นกัน โลปาเปย์ซายังเหมาะอย่างยิ่งสำหรับการตั้งแคมป์หรือเดินป่า

โลปาเปย์ซามีความหมายพิเศษในใจชาวไอซ์แลนด์ เพราะมักถักด้วยความรักจากสมาชิกในครอบครัว จึงเป็นของขวัญล้ำค่าที่อยู่คู่กันไปตลอดชีวิต

การสวมใส่และดูแลโลปาเปย์ซาของคุณ

เมื่อคุณเป็นเจ้าของเสื้อผ้าชิ้นพิเศษนี้แล้ว อาจสงสัยว่าควรแต่งตัวอย่างไรกับโลปาเปย์ซา และจะดูแลอย่างไรให้ใช้งานได้นานหลายปี

วิธีสวมใส่เสื้อโลปาเปย์ซา

หากคุณไม่คุ้นเคยกับขนแกะโลปีของไอซ์แลนด์ อาจรู้สึกคันเมื่อสวมใส่โดยตรงกับผิวหนัง ซึ่งถือเป็นเรื่องปกติ เพราะขนแกะที่ใช้ถักโลปาเปย์ซาแท้จะหยาบกว่าขนแกะทั่วไป

แม้โลปาเปย์ซาส่วนใหญ่จะนุ่มขึ้นเองตามธรรมชาติเมื่อใช้งานไป แต่บางคนอาจรู้สึกคันกับเสื้อตัวใหม่ แม้จะใส่ทับเสื้อยืดก็ตาม เคล็ดลับของชาวไอซ์แลนด์คือ ใช้น้ำยาปรับผ้านุ่มเล็กน้อยหยดลงบนผ้าสะอาด แล้วลูบเบา ๆ ด้านในของเสื้อก่อนสวมใส่ วิธีนี้จะช่วยให้เส้นใยขนแกะผ่อนคลายโดยไม่ต้องซักเสื้อ ทำให้สวมใส่สบายขึ้นโดยยังคงรูปทรงและน้ำมันธรรมชาติของขนแกะไว้

โดยทั่วไปแล้ว โลปาเปย์ซาจะสวมทับเสื้อชั้นใน เช่น เสื้อยืดแขนยาวผ้าฝ้ายหรือเสื้อคอเต่า เพื่อเป็นชั้นกันระหว่างผิวกับขนแกะ และช่วยให้คุณอบอุ่นอย่างเต็มที่ หากคุณมาเที่ยวไอซ์แลนด์ช่วงฤดูหนาวและวางแผนทำกิจกรรมกลางแจ้ง เช่น เดินธารน้ำแข็ง สำรวจถ้ำน้ำแข็ง หรือขับสโนว์โมบิล การใส่เสื้อขนแกะฟลีซบาง ๆ เป็นชั้นในใต้โลปาเปย์ซาจะช่วยเพิ่มความอบอุ่น และควรสวมแจ็กเก็ตกันลมหรือเสื้อกันหนาวเป็นชั้นนอกเพื่อป้องกันลมหนาว เท่านี้ก็พร้อมลุยแล้ว

ถ้าคุณรู้สึกว่าชั้นเสื้อเยอะเกินไป ขอให้มั่นใจว่าการแต่งตัวแบบเลเยอร์เป็นกุญแจสำคัญสำหรับสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลงได้ของไอซ์แลนด์ หากคุณจะไปทัวร์ล่าแสงเหนือ คุณจะต้องอยู่กลางแจ้งเป็นเวลานานโดยไม่ค่อยได้ขยับตัว เมื่อกลับเข้าที่พัก การถอดเสื้อออกสักชั้นสองชั้นจะช่วยให้คุณสบายขึ้นและยังได้อวดโลปาเปย์ซาของคุณอีกด้วย

• อ่านเพิ่มเติม: แต่งตัวยังไงในไอซ์แลนด์: คู่มือจัดกระเป๋าครบทุกฤดู

• ดูเพิ่มเติม: แสงเหนือในไอซ์แลนด์ - ช่วงเวลาและสถานที่ชมออโรร่า

วิธีทำความสะอาดเสื้อโลปาเปย์ซาขนแกะ

การดูแลโลปาเปย์ซาอย่างถูกวิธีจะช่วยให้คุณใช้งานได้นานหลายปี ขนแกะไอซ์แลนด์มักไม่ต้องซักบ่อย เพราะโดยทั่วไปไม่ได้ใส่ติดกับผิวหนังโดยตรง

แต่หากจำเป็นต้องทำความสะอาดก็มีวิธีง่าย ๆ นำเสื้อขนแกะไปผึ่งลมข้างนอกเพื่อระบายกลิ่นอับ และควรเก็บเสื้อแบบพับมากกว่าการแขวน เพราะการแขวนอาจทำให้เสื้อยืดย้วยได้

หากต้องการซักโลปาเปย์ซา ควรซักมือในน้ำอุ่นโดยใช้สบู่สำหรับขนแกะโดยเฉพาะ หรือจะใช้แชมพูและครีมนวดผมแทนก็ได้ ซึ่งจะช่วยให้ขนแกะนุ่มขึ้น

แช่เสื้อขนแกะในน้ำประมาณ 15 นาที แล้วบีบเอาน้ำส่วนเกินออกอย่างเบามือ ห้ามบิดแรง ควรใช้ผ้าขนหนูซับน้ำออกแล้ววางเสื้อราบกับพื้นให้แห้ง หากแขวนตากน้ำหนักของน้ำจะทำให้เสื้อยืดย้วยและเสียทรง

หากเสื้อมีรอยเปื้อน ให้ทำความสะอาดเฉพาะจุดแทนที่จะซักทั้งตัว ควรทำอย่างเบามือและหลีกเลี่ยงการขัดถู

แม้จะไม่แนะนำ แต่คุณสามารถใช้โปรแกรมซักขนแกะในเครื่องซักผ้าได้ โดยเลือกความเร็วรอบต่ำสุดและใช้สบู่สำหรับขนแกะผสมครีมนวดผม จากนั้นวางเสื้อราบให้แห้ง การซักด้วยวิธีนี้อาจทำให้เสื้อเสียหายและเกิดขุยได้ เสื้อที่เนื้อผ้าบอบบางควรซักมือเท่านั้น

ของฝากขนแกะไอซ์แลนด์อื่น ๆ

หากคุณอยากได้ของฝากจากขนแกะแต่ไม่อยากซื้อโลปาเปย์ซา ยังมีไอเท็มอื่น ๆ ที่ยอดเยี่ยม เช่น ถุงเท้า ถุงมือ และหมวกขนแกะ ซึ่งเหมาะกับอากาศหนาวเย็นและใช้งานได้จริงระหว่างเดินทางในไอซ์แลนด์ อีกทั้งยังเป็นของฝากที่ดีเยี่ยม

ถ้าไม่ชอบใส่ขนแกะ ลองเลือกผ้าห่มขนแกะลายสวย ๆ สักผืนหากมีพื้นที่ในกระเป๋าเดินทาง ถุงมือขนแกะลายดั้งเดิมก็เป็นของฝากที่น่าซื้อ แม้แต่ผู้ที่อาศัยอยู่ในประเทศอากาศร้อนก็ยังชื่นชอบ

สามารถสร้างของฝากขนแกะด้วยตัวเองได้ที่เวิร์กช็อป skrimsli wool monster ซึ่งเหมาะสำหรับกิจกรรมครอบครัว ที่นี่คุณจะได้เรียนรู้เรื่องราวพื้นบ้านของไอซ์แลนด์และลงมือประดิษฐ์สัตว์ประหลาดน่ารักกลับบ้านด้วยตัวเอง

เวิร์กช็อปนี้จัดขึ้นที่เมืองการ์ดาไบร์ (Gardabaer) ห่างจากใจกลางเรคยาวิกเพียง 10 กิโลเมตร เดินทางได้สะดวกด้วยรถบัสสาธารณะ

โลปาเปย์ซาและขนแกะไอซ์แลนด์ | สรุป

เสื้อโลปาเปย์ซาของไอซ์แลนด์ถือเป็นสัญลักษณ์ประจำชาติที่ชาวไอซ์แลนด์รักและภาคภูมิใจ เป็นของขวัญที่มีความหมายและหาซื้อได้ทั่วเกาะ

ผลิตจากขนแกะไอซ์แลนด์ โลปาเปย์ซาให้ความอบอุ่นและน้ำหนักเบา เหมาะสำหรับการแต่งตัวแบบเลเยอร์ในช่วงอากาศหนาว

ด้วยความสำคัญทางวัฒนธรรม ความเชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์ และความใช้งานได้จริง โลปาเปย์ซาจึงเป็นหนึ่งในของที่ดีที่สุดที่คุณควรซื้อและสวมใส่ระหว่างเดินทางในไอซ์แลนด์

เติมเต็มทริปของคุณด้วยความอบอุ่นจากขนแกะ

การเป็นเจ้าของโลปาเปย์ซา คือการได้สัมผัสวัฒนธรรมไอซ์แลนด์อย่างแท้จริง เสื้อผ้าชิ้นนี้ทั้งอบอุ่น ใช้งานได้จริง และสวยงาม สะท้อนเรื่องราวของประเพณี นวัตกรรม และสายสัมพันธ์อันแน่นแฟ้นระหว่างชาวไอซ์แลนด์กับผืนแผ่นดิน เมื่อคุณสวมโลปาเปย์ซา คุณไม่ได้แค่ป้องกันความหนาว แต่ยังพกพาบางส่วนของไอซ์แลนด์ติดตัวไปด้วย